რჩეული ნაწერები. ტ. 1 : მოგონებანი, პუბლიცისტური წერილები, 1865-1868 / ნიკო ნიკოლაძე ; სიმონ ხუნდაძის რედაქციით, წინასიტყვაობით და შენიშვნებით.

წიგნი ყდიანია და გარეკანშია. - ყუაზე: "ნიკო ნიკოლაძე. I." (ოქროს ვარაყიანი ასოებით).

ი. გრიშაშვილის ბიბლიოთეკა-მუზეუმის კატალოგი - ტ. 1. მოგონებანი. პუბლიცისტური წერილები. 1865–1868. 1931.
ფორზაცზე: „ი. გრ. 1931. 14/IX“. იქვე: „გრიგოლ ორბელიანის დაბადების თარიღი, გვ. 422. 1. ამქარი და გრ. ორბ. [დაწვრილებით], გვ. 199, 420. 2. ქართული თეატრი და ანტონოვი, გვ. 23. 3. ტფილისში დააგეს ქვაფენილი 1815წ. გვ. 363. 4. „მოჯალაბე“ ნუ თუ კირილე ლორთქიფანიძეს ეკუთვნის? გვ. 378“, მიწერილია: „მეორე ტომში ასწორებს, გვ. 415. ნახუცარი კირ. ჯავახია, კირილე ლორთქიფანიძე კი არასოდეს. კატორღელების სურათი, გვ. 113. პირველად ეს სურათი დაიბ. „დროების“ დამატ. 1909, № 41; სად ბარაბანი, სად დიპლიპიტო, გვ. 355; ვორონცოვზე, 451; სახალხო მამასახლისი თუ უსტაბაშები, გვ. 355“.
გვ. XXVIII. ხაზგასმულია: „ამას წერდა ილია ჭავჭავაძე ერთ თავის კერძო წერილში“, მიწერილია: „რომელში, სად დაიბეჭდა?“
გვ. XXXII. ხაზგასმულია: „მოგონებანი სამოციან წლებზე“, მიწერილია: „სად დაიბეჭდა?“.
გვ. LXX. პირველ შენიშვნას მიწერილი აქვს: „რომელ წელს, რომელ №-ში.“
გვ. 32. ხაზგასმულია: „ზ. ანტონოვი „ოთხი ცოლის ქმარი“, არშიაზე: „ქმარი ხუთი ცოლისა.“
გვ. 28. ხაზგასმულია: „მაშინდელმა პოეტმა“, მიწერილია: „კასრაძე“.
გვ. 35. ნარკვევს „სტუდენტობის პირველი დრო“, მიწერილი აქვს: „ეს დაიბეჭდა „სიტყვიერების თეორიაში“.
გვ. 193. ნარკვევს „ივნისის დღეები ტფილისში“, მიწერილი აქვს: „ვინ თარგმნა?“
გვ. 200. ხაზგასმულია: „როდესაც ხალხმა პოლიციასთან“... და მიწერილია: „ბარონ ნიკოლაი.“
გვ. 201. ხაზგასმულია: „შვებულება“, მიწერილია: „ეს სიტყვა ეხლა შემოვიდა. უნდა ძველი სტილით ყოფილიყო ნათარგმნი“.
გვ. 202. ხაზგასმულია: „მელიქოვის“, მიწერილია: „თუ ბაჟბეუქოვი?“
გვ. 354. ხაზგასმულია: „ბაშბეუკოვისა“, მიწერილია: „ბაშბეუქოვისა“.
გვ. 355. არშიაზე მიწერილია: „სახალხო მამასახლისები თუ უსტაბაშები?“
გვ. 356. აბზაცში: „ინგლისურ მიტინგებს“ რკალშემოვლებულია სიტყვა „დაბოლოს“ და მიწერილია: „დასტალუღად, დასასრულს“.
გვ. 359. ხაზგასმულია: „ოდიდანვე“ და მიწერილია: „კარგი სიტყვაა. შეეფერება ძველ დროს.“
გვ. 361. ხაზგასმულია: „ზავტრა გადააქციეს ქართულ პოპულარულ სიტყვად“, მიწერილია: „ამ ზავთრაზე“ დ. გივიშვილს ლექსიც აქვს“.
გვ. 367. რედაქტორის შენიშვნებში ხაზგასმულია: „1927 წელს მე მივეცი წინადადება ნ. ი. ნიკოლაძეს დაეწერა ვრცელი მოგონება თავის წარსულ მოღვაწეობიდან“, მიწერილია: „პირველად „კავკასიონმა“ მისცა“. ხაზგასმულია აბზაცში: „მე სახელგამის გამგეობას“, მიწერილია: „ვინ იყო მაშინ?” და შემდეგ: „წინასწარ ჰონორარიც მიიღო სახელგამისაგან“.
გვ. 371. მოხაზულია გ. ჭალადიდელის შესახებ და მიწერილია: „ლექსების მისი წიგნი გამოვიდა ქუთაისს“. მოხაზულია ზ. ანტონოვის შესახებ და მიწერილია: „იხ. აღალო თუთაევის მოგონება „თ. და ც.“ მოხაზულია მეიფარიანის შესახებ, მიწერილია: „სახელი?“
გვ. 327. მოხაზულია არჩილ მეფის შესახებ და მიწერილია: „მეორედ მაჩიტაძემ გამოსცა ქუთაისს“.
გვ. 373. ხაზგასმულია: „გრანდიოზული აჯანყება 1857 წ.“, მიწერილია: „იხ. ბოროზდინი, კოლხიდელი“. ცნობებს მეველეს შესახებ დამატებული აქვს: „ლიტერატურულ მოღვაწეობასაც ეწეოდა, წერდა პიესებს, იხ. „ხაფანგი“ და თარგმნა ტოლსტოის დრამა „მეუფება წყვდიადისა.“
გვ. 374. აბზაცში მურავიოვს ჩამატებული აქვს სახელის ინიციალი „მ“.
გვ. 375. ანტ. ფურცელაძის ფსევდონიმს „ულოღიკო“-ს მიწერილი აქვს: „მე ვახსენე ბოჰემ.“
გვ. 376. ხაზგასმულია: „მხოლოდ 1898 წლის ამ მოგონებიდან კირიონისა და ყიფშიძის „სიტყვიერების თეორიაში“ გადაბეჭდეს მარტო მერვე თავი“, მიწერილია: „მართალია.“
გვ. 378. მოხაზულია ფსევდონიმი „ფილიპე ბერიშვილი“, მიწერილია: „კ. ლორთქიფანიძე. მან გამოსცა „სანთური“, „ხელთა“. ხაზგასმულია: „მას ეკუთვნის მოთხრობა „მოჯალაბე“ 1914 წელს დაბეჭდილი „სახალხო გაზეთის“ დამატებაში. კ. წუთისოფლიშვილის ფსევდონიმით“, მიწერილია: „სახალხო გაზეთი“ კი არა „სახალხო ფურცელი“, წუთისოფლიშვილი კი არა წუთისოფლელი. (ამ შეცდომას ასწორებს. „წუთისოფლელი“ მისი ფსევდ. არ არისო. იხ. მე-2 ტ. გვ. 415).
გვ. 380. შენიშვნაში „ღრეჭია ძმა ჭიჭიკოს“ შესახებ ხაზგასმულია ადგილები და მიწერილია: „თარგმნა ბროსეს „საქ. ისტორია“.
გვ. 383. მეორე აბზაცის ბოლოს მოხაზულია ჟურნალ-გაზეთების სახელწოდებები და მიწერილია: „Известия“. ნ. ნიკოლაძის შესახებ ხაზგასმულია: „მისი ბიოგრაფიები და თვით ნიკოლაძე მიგვითითებს „ცისკარში“, მიწერილია: „სად?“.
გვ. 385. ხაზგასმულია: „სერგეი სიმონის-ძე მესხი (1844–83)“, მიწერილია კითხვის ნიშანი და „გამოსცა ს. ფირცხალავამ“.
გვ. 397. ხაზგასმულია: „მოგონება ი. ისარლიშვილისა, რომელიც გ. თუმანიშვილმა ჩასწერა 1913 წ.“ და მიწერილია: „სად“.
გვ. 398. ხაზგასმულია: „ეს ეგზემპლარი ასეთი სურათისა კირ. ლორთქიფანიძის არქივში აღმოჩნდა და ინახება ქუთაისის მუზეუმში“, მიწერილია: „პირველად დაიბეჭდა „დროების“ დამატებაში 1909 წ. № 41“. მოხაზულია ცნობები ნ. ნეკრასოვის შესახებ და მიწერილია: „ი. ევდოშვილი და სხვ.“.
გვ. 413. ცნობებში „იმერეთის აჯანყება“ ხაზგასმულია ადგილები და მიწერილია: „ძუბენკო „მოამბე“-ში.
გვ. 415. ხაზგასმულია: „გლეხთა აჯანყება სამეგრელოში 1857 წ.“ და მიწერილია: „ე. ჭ-ძე.“
გვ. 420. „ივნისის დღეები ტფილისში“ მთლიანად მოხაზულია და სათაურის წინ წერია: „ამქრობა. ვინ თარგმნა?“.
გვ. 421. ხაზგასმულია ადგილები და მიწერილია: „იხილე აქტებში“.
გვ. 422. მოხაზულია: „ივნისს ქალაქის სახლის მაიდანზე“... მიწერილია: „პირველად საიათნოვაში“.
გვ. 437. ხაზგასმულია: „ერკმან-შატრიანი“, მიწერილია: „იხ. რუსული წიგნი“. რკალშემოვლებულია „გამოდის მეორედ“, მიწერილია: „მესამედ.“
ტექსტის ბოლოს წერია: „ნიკოლაძემ თარგმნა რუსულად ილიას „გლახა ჭრიაშვილი“.
ყდის მე-2 გვ. ქაღალდი მინაწერით: „ნიკო ნიკოლაძის ნაწერებ. კრებული. გაზ. „Новое обоз.“-ში ვკითხულობთ, რომ საახალწლოდ პეტერბურგში იბეჭდება ბ-ნ ნიკოლაძის ნაწერები ცალკე წიგნად. წიგნი კარგად მოზრდილია და შეიცავს ბ-ნ ნიკოლაძის წერილებს, რომელნიც იბეჭდებოდნენ ხსენებულს გაზეთში და აგრეთვე ის წერილები, რომელნიც ვერ დაიბეჭდნენ აქაო. „ივერია“, 1887 წ. № 255. ნ. ნიკოლაძის წერილები: 1. „როგორი რესპუბლიკა?“ იხ. „საქართვ.“: 1917 წ. № 156. გადმობ. „Красн. знамена“-დან. 2. „კეთილი სიტყვის გება“, (პასუხი ი. მეუნარგიას) იხ. „იმერეთი“, 1913, № 25– 29.“
„წიგნის ბოლოს გაზ. „საქართველოდან“ ამოჭრილი ნ. ნიკოლაძის წერილი „ღია პასუხი „ჩვენი მეგობრის“ რედაქციას“, მინაწერით: „1, 1916 წ. № 143“.