TY  - BOOK
AU  - ბაქრაძე, იოსებ ზოსიმეს-ძე
AU  - ყუბანეიშვილი,სოლომონ
TI  - ლექსები: კრებული 
PY  - 1938///
CY  - თბილისი
PB  - ფედერაციას გამომც. და სტ.
KW  - ქართული პოეზია
N1  - ი. გრიშაშვილის ბიბლიოთეკა-მუზეუმის კატალოგი. 
ფორზაცზე: „ი. გრ. 1938. 7/ X“. „1. დრალშევიჩი – უნგრელი მწერალი „ბრძოლა ძმანო“... გვ. 88. 2. ოვ. თუმანიანის ლექსები 107–108. 3. წიწერნაკი და ჩანგი? 94. 4. ლერმონტოვი – 102. 5. თოღუთინ, გვ. 61. 6. სხვა რუსთველი დაიბადებაო 58. 7. ირ. ევდოშვილი და ი. ბაქრაძე, 39“. ყდის მეორე გვერდზე დაკრულია ქაღალდის ნაჭერი მინაწერით: „იოსებ ბაქრაძის თარგმანია მგონი. (უნდა შევამოწმო). „ვეკფილდის მოძღვარი“ („ივერია“, 1881 წ.). იხ. ი. ბაქრაძეზე ლექსი ი. დავითაშვილისა (ი. დავ. თხზ. გვ. 365. რუსული გამოც.). აკლია ლექსები: 1. შენ გაიარე ქვეყნის გზა ძველი. (დაწერილი 1871). (იხ. ზ. ჭ-ძის გამოც. „ლექსთა კრებ.“ 1878 წ., გვ. 15). 2. იეფაიას ასული (ბაირონიდან). იხ. „მნათობი“, 1871, აგვისტო“. გვ. 5. მიწერილია: „უნდა აღნიშნულიყო, რომ იოსებს არასოდეს თავისი წიგნის ნახვა არ ჰღირსებია. ი. გრ.“ გვ. 9. მიწერილია არშიაზე: „ვირგინია“. ხაზგასმულია: „საქართველო და მისი ისტ. წარსული დრო“, მიწერილია: „(ჯერ „მოამბეში“ იყო დაბეჭდილი)“. გვ. 10. არშიაზე: „მე მგონი კორესპ. ქართლიდან სოსიკო ფსევდ. ბაქრაძეს ეკუთვნის. ი. გრ.“ გვ. 11. საუბარია ფსევდონიმებზე, არშიაზე მიწერილია: „დანარჩენებში დარწმუნებული ხარ? მაგ. „გ. ციმაკ.“ „ი. რომანიძე“. (იხ. ლექსი „არაგვისპირელზე“, წიგნაკი „ლექსთა კრება“ (ზ. ჭ.) 1878, გვ. 39“. გვ. 15. ლექსს „მე ქართველი ვარ...“ მიწერილი აქვს: „იხ. „ჩანგი“, 1904, გვ. 113“. გვ. 17. ლექსთან „მუშის სიმღერა“ მიწერილია: „ეს თარგმანებში უნდა შესულიყო“. გვ. 22. ლექსში „ჩვენებური ექიმი“, ხაზგასმულია: „(მიბაძვა)“, მიწერილია: „რ. ერისთავისა. (საზოგადოთ ეს თემა რუსული ლექსის მიბაძვაა. იხ. „Чтец-деклам“. ამ ლექსის ბოლოს – 23-ე გვ. მიწერილია: „ივერია“, 1878, № 9“. გვ. 27. ფანქრით: „ჟ. „ივერია“, 1878, № 9“. გვ. 28. ლექსის „სიმღერა“ 1-ლ სტროფში ხაზგასმულია: „არც“ და მიწერილია: „აკაკი“. ქვევით: „ამ ლექსს აწერია იოს. ოქროაშვილი. (იხ. „ქართ. კალენდარი“ ზ. ჭ-ძისა – 1884 წ., გვ. 39), ი. გრ.“ გვ. 32. ლექსთან „გამოხმობა“ მიწერილია: „(ეხო)“, „ხომ არა ჰგავს ეს ლექსი თარგმანს? ი. გრ.“ გვ. 39. ხაზგასმულია: „თუ გინდ ასტყდეს ქარიშხალი...“, მიწერილია: „ი. ევდოშ.“ ქვევით ფანქრით: „აგვისტო. (ნ. გოცირიძის ძმის ხელთნაწერებშიც არის)“.  გვ. 43. ლექსს „ნუ ჰკარგავ იმედს“ მიწერილი აქვს: „(გ. დ. ქართველიშვილს)“. იქვე: „(იხ. ნ. გოცირიძის ძმის დავთარი) იქ ეს მიძღვნაა. ი. გრ.“ გვ. 53. ლექსის „სინდისი სიმართლის ტაძარია“... ბოლოს მიწერილია: „გ. ციმაკურიძე, (იხ. ნ. გოცირიძის ძმის რვეული) ი. ბაქრაძის ფსევდონიმია? ი. გრ.“ გვ. 56. ფანქრით: „ილიას მიბაძვა“. გვ. 61. ლექსი „გლახის სიმღერა“ ხაზგასმულია „თოღუთინარა!“, მიწერილია: „სომხურია“.  გვ. 65. ლექსთან „შენა სტიროდი“ ფანქრით: „ჰეინესი ხომ არ არის?“ გვ. 66. ფანქრით: „ჰეინე?“. გვ. 87. ხაზგასმულია: „(იტალიურიდან)“, არშიაზე: „ივერია“, 1881 წ., № 1“. გვ. 88. ლექსს „ბრძოლა“ მიწერილი აქვს: „სერბია“, ხაზგასმულია: „დროსა – დროშა“ და მიწერილია: „ი. ევდოშ.“ გვ. 89. მიწერილია: „ტომას მური“. გვ. 94. ლექსში „მერცხალი“ ხაზგასმულია: „გაზაფხულის ფრინველო“ და მიწერილია: „რით ხარ გახარებული“. ქვევით, სქოლიოში: „ჩანგმა“ გადაბეჭდა. „ჩანგი“ ათი გამოცემა გამოვიდა“. გვ. 95. მიწერილია: „იხ. „ბუნების კარი“, 1876, გვ. 137. (მეორე ნაწ.)“. გვ. 100. ხაზგასმულია: „ჰაინედან“, მიწერილია: („ივერია“, 1901, № 96)“. გვ. 107. ხაზგასმულია: „ოჰანეს თუმანიანი“, მიწერილია: „თარიღი?“, „ივერია“ 1899 წ., № 79“. გვ. 108. ლექსში „სას“ ხაზგასმულია: „ოჰანეს თუმანიანისა“ და მიწერილია: „ივერია“ 1899, № 91“. სარჩევის ბოლოს ფანქრით: „აკლია ბევრი ლექსი ბაირონიდან“. წიგნის ბოლოს ცარიელ ფურცელზე ფანქრით: „აკლია „შენ გაიარე ქვეყნის გზა ძნელი“ (1874), (იხ. ზ. ჭ. „ლექსთა კრება“, 1878, გვ. 15) და ნ. გოცირიძის ძმის დავთარი, გვ. 53. ი. გრ.“ წიგნის ბოლოს გაზეთიდან ამონაჭერი გ. გოგოტიშვილის წერილი ი. ბაქრაძე „კრებული“, მინაწერით: „28 ოქტ., 1938, № 248. „ახალგაზრდა კომ.“ წიგნში ჩადებულია ქაღალდის ნაჭერი მინაწერით: „დოდოხიანისთვის. სიმღერა გარდახვეწილისა. (სომხ.). „ჰე, მერცხალო, მერცხალო, რით ხარ გახარებული, მითხარ საით მიჰფრინავ ეგრე გაჩქარებული. ახ, გაფრინდი და სხვ. [ამ ლექსს თარიღი უზის 1877] (იხ. წიგნი: „ციცინათელა“, 1885 წ., გვ. 5). ზ. ჭ-ძის გამოცემა“. წიგნში დევს სხვადასხვა ზომის ქაღალდის ნაჭრები ი. გრიშაშვილის მინაწერებით:  „1. ი. ბაქრაძის „საწყალი გიგა“ ორი წლის შემდეგ დაიბეჭდა „ნობათში“, 1884, № 5–6. 2. ჰეინეს ლექსები. თარგ. ი. ბაქრაძისა. 1. სევდამ მოიცვა, 2. როს ბურანშია, 3. შხამით სავსეა. (იხ. „ც. ფ.“ დამატება, 1903, № 87). 3. ვიქტ. ჰიუგო, „ლოცვა ყველასთვის“. თარგ. ი. ბაქრაძისა. („ცნ. ფურც.“ დამატება, 1903, № 80, 1 იანვ.)“. 4. ი. ბაქრაძის ლექსები ბევრი. იხ. კრებულში „ლექსთ-კრება“ ზ. ჭ-ძის 1878 წ., გვ. 15“. ფურცლის მე-2 გვერდზე: „ჩემი კალენდარი“. 5. იოსებ ბაქრაძის თარგმანი. სიმღერა გარდახვეწილისა („ოხ, მერცხალო, მერცხალო)“, იხ. წიგნაკი „საამდროვო სიმღერები“, 1908 წ., გვ. 3. 6. ბაირონი. ებრაული მელოდია (ტიტესაგან იერუსალიმის დანგრევა) თარგ. ი, ბაქრაძისა „ივერია“, 1902, № 210. 7. ბაირონი. ებრაული მელოდია – იეფაიას ასული. თარგ. ი. ბაქრაძისა („მნათობი“, 1871, აგვისტო), ეს ლექსი კი აკაკიმაც სთარგმნა, ი. ბაქრაძეს ბევრი აქვს თარგმანი „ჩაილდ ჰაროლდი...“ 8. ჰეინედან. 1. *** (ლოყით მოეკარ) 2. *** (როცა ვუყურებ). 3. *** (შხამით სავსეა ჩემი ლექსები) თარგ. ი. ბაქრაძისა. 4. (როს ბურანშია), „ცნ. ფ.“ დამატება, 1902 წ., № 71, № 78 და № 79. 9. იხ. „ლექსთა კრება“ ზ. ჭ-ძისა აქ მგონი ერთი ფსევდონიმი უნდა იყოს ი. ბაქრაძისა“. 10. ჰეინე. *** (მართლა შენ მე გამიხდი მტრად) თარგ. ი. ბაქრაძისა (იხ. „ცნ. ფურც.“, სურათ. დამატება, 1903, № 91). 11. ჰეინე. სამი ლექსი: 1. „სევდამ მომიცვა“. 2. „როს ბურანშია“, 3. „შხამით სავსეა“. თარგ. ი. ბაქრაძისა („ცნ. ფურც.“ სურ. დამატება, 1903 წ., № 87). 12. ვიქტ. ჰიუგო. „ლოცვა ყველასთვის“ (დიდი ლექსი) თარგ. ი. ბაქრაძის. („ცნ. ფურც.“, სურ. დამატება, 1903, № 80). 13. „მაშ გამარჯვება“ ბაირონისა. თარგ. ი. ბაქრაძისა. (იხ. „სახალხო გაზეთი“, 1913, № 845, 14 მარტი. ხრონიკაში – ილიას საღამო. 14. ჰეინე. „ახ. ისევ ის თვალებია“, თ. ი. ბაქრაძე. „ივ.“, 1900, № 230. ლონგფელო. „წყარო და ზვირთი“. თარგ. ი. ბაქრაძის („ივ.“, 1900, № 236). „უძრავად ლაჟვარდ ცაზე“ [?] „ცნ. ფურ.“, 1902, № 2024. 15. „ლოთებო ნეტავი ჩვენა“. დაბეჭდილია. იხ. ლექსთა კრებული „ციცინათელა“, ზ. ჭ-ძის გამოცემა. 1885 წ., გვ. 6. საინტერესო კრებულია. აქ დაბეჭდილია გ. დოდოხიანის ლექსი ი. ბაქრაძის თარგმანი 1877 წელს აწ არსებული რედაქციისაგან განსხვავებით. 16. პოტტო და ი. ბაქრაძე. ჩვენ შევიტყვეთ, რომ ბ-ნს ი. ბაქრაძეს უთარგმნია ქართულად წ. კ. საზ. მინდობილობით პოტტოს თხზულების ის ნაწილი, რომელიც საქართველოს შეეხება. საზოგადოებას განზრახული აქვს ეს თხზულება მალე დაბეჭდოს („ივერია“, 1889, № 171, 12 მარტი). P. S. დაგვიანებით დაიბეჭდა „მოამბეში“. ი. გრ. 17. 1889 წ. „ივერიაში“ ბევრი ლექსია იო-ს ფსევდ. იო (იოსებ ბაქრაძეა). ლექსი „თეატრი“, 1889 წ., №№ 43-44, 45, 46-47, 31-33. (ჰეინედან), ბაირონი, თომას მური. 18. ი. ბაქრაძის ფსევდ. იყო „ოქრუაშვილი“, (სოფ. მგალობლიშვილი, გვ. 108). 19. „მნათობში“ (ლაპარაკია ნიკო ავალიშვილის ძველ მნათობზე ი. გ.) იბეჭდებოდა სოსიკო ბაქრაძის ფსევდონიმით. (სოფ. მგალობლიშვილი. „მოგონებანი“ – 1938 წ. 207). 20 ვიქტორ ჰიუგო. „ლოცვა ყველასთვის“, (დიდი ლექსია) თარგ. ი. ბაქრაძისა. („ცნ. ფურც.“, დამატება, 1903 წ., № 80, 1 იანვ.). 21. „სოსიკო ოქრუაშვილი“, [ი. ბაქრაძეა?] (იხ. ფსევდ. გახსნა „ივ.“. 1877, № 14. იხ. ეგზემპლ. საჯარო ბიბლიოთეკ. № 2905. 1. იხ. ლექსი (მიბაძვა) „ჩვენებური ექიმი“ („ივ.“. 18977, № 9). 2. იხ. ლექსი... (დიდი ლექსი) № 12 („არც სახლი აქვს, არც კარი“ № 14). 3. „ღმერთმა დამიხსნას, ღმერთმა დამიხსნას“. ი. გრიშაშვილის მიერ რვეულის ფურცელზე გადაწერილია ი. ბაქრაძის ლექსი:   „შენ გაიარე ქვეყნის გზა ბნელი, და გადაუდექი ახლა სხვა გზასა, მამულიშვილო! მხარე მშობელი არ დაივიწყებს შენსა ამაგსა. ის შენ გახადე თავისუფალი და მას შესწირე სიცოცხლე, ხმალი. შენ მოკვდი, მაგრამ სანამ გვექნება ძმობა, ერთობა, პატიოსნება, მანამდისინა შენი სახელი, ყველა ჩვენთაგანს ემახსოვრება და შენი სისხლი, მტრებთან დაღვრილი, ჩვენ მაცხოვრებელ წყაროდ იქნება.  – როს მამულის მტერს გაუმკლავდებით ჩვენ მოვიგონებთ შენსა სახელსა. ქალწულნი ქალნიც თავის ნაზის ხმით დაიმღერებენ შენს დიდებასა და მაშინ მტერი შენსა მამულსა ვეღარ დაუწყებს ფეხით ქელვასა“.
ER  -